Text & media

Boete varen zonder vaarbewijs en andere boetes op het water

Laatst bijgewerkt: november 2026 · Samengesteld door Bart van der Boog

Kort antwoord: in 2026 kost varen zonder vaarbewijs €430 als je Vaarbewijs 1 nodig hebt en €650 als je Vaarbewijs 2 nodig hebt. Heb je Vaarbewijs 1, maar vaar je waar je Vaarbewijs 2 nodig hebt? Dan is de boete €550. Bij elke boete komt €9 administratiekosten. Andere vaste boetes op het water lopen van €55 voor een ontbrekend reddingsvest tot €800 als je 45 km/uur of meer te hard vaart.

Wanneer heb je eigenlijk een vaarbewijs nodig? Dat lees je op de pagina wanneer heb je een vaarbewijs nodig.

Inhoudsopgave


Boete voor varen zonder vaarbewijs

De boete voor varen zonder vaarbewijs is €430, €550 of €650. Het bedrag hangt af van welk vaarbewijs je nodig hebt en welk vaarbewijs je hebt.

Situatie Boete
Je hebt geen vaarbewijs, maar Vaarbewijs 1 is nodig €430
Je hebt Vaarbewijs 1, maar Vaarbewijs 2 is nodig €550
Je hebt geen vaarbewijs, maar Vaarbewijs 2 is nodig €650

In 2025 kregen 277 schippers een boete omdat ze voeren zonder Klein Vaarbewijs 1. Dat blijkt uit ons onderzoek naar boetes op het water, met cijfers van het CJIB over 2021 tot en met 2025.

Je vaarbewijs halen is goedkoper dan één boete. Met de online cursus (€67), het CBR-examen (€49,35), de gezondheidsverklaring (€13,75) en de vaarbewijspas (€20,70) heb je al een Vaarbewijs 1 voor ongeveer €151 (met de CBR-tarieven van 2027).

👉 Alle kosten op een rij lees je bij wat kost een vaarbewijs.

Boete voor te hard varen

De boete voor te hard varen met een klein schip (korter dan 20 meter) is €110 tot €800. Hoe harder je vaart, hoe hoger de boete.

Te hard Boete
tot 6 km/uur €110
6 tot 15 km/uur €160
15 tot 25 km/uur €240
25 tot 35 km/uur €370
35 tot 45 km/uur €550
45 km/uur of meer €800

Te hard varen is de boete die het vaakst wordt gegeven: 37% van alle boetes op het water van 2021 tot en met 2025. In 2025 kregen schippers 574 keer een boete omdat ze tot 6 km/uur te hard voeren (bron: ons onderzoek).

👉 Wat de borden over snelheid betekenen, leer je voor het CBR-examen Vaarbewijs 1. Lees meer bij theorie Vaarbewijs 1.

Boetes voor vaarregels en verlichting

Vaar je niet rechts genoeg, dan is de boete €170. Vaar je 's nachts zonder de verplichte lichten, dan is de boete €110 tot €370. Deze twee boetes worden vaak gegeven.

Overtreding Boete
Met een klein schip niet zo veel mogelijk rechts (stuurboord) varen, waar dat moet €170
's Nachts varen met een klein motorschip zonder 1 van de verplichte lichten €110
Hetzelfde, zonder 2 van de verplichte lichten €160
Hetzelfde, zonder 3 van de verplichte lichten €240
Hetzelfde, zonder 4 van de verplichte lichten €370
Je boot vastmaken (meren) aan verkeerstekens of aan andere dingen die daar niet voor bedoeld zijn €170

In 2025 kregen 117 schippers een boete omdat ze niet rechts genoeg voeren, en 72 omdat er 's nachts een licht ontbrak (bron: CJIB, 2025).

👉 Vaarregels en lichten zijn examenstof: de navigatieverlichting komt terug in vraag 4 van het CBR-examen Vaarbewijs 1. Lees meer bij theorie Vaarbewijs 1.

Boete voor varen onder invloed

De boete voor varen onder invloed begint bij €500 voor een snelle motorboot en bij €350 voor andere boten, zoals een sloep. Je mag niet varen met meer dan 0,5 promille alcohol in je bloed. Dat geldt voor de pleziervaart en voor de beroepsvaart, net als in het verkeer op de weg.

Hoe meer je hebt gedronken, hoe hoger de boete. De waterpolitie kan je een blaastest laten doen. Weiger je die, dan is de boete €175. Weiger je daarna ook de ademanalyse of een bloedtest? Dan moet je naar de rechter en word je gestraft alsof je veel hebt gedronken. Heb je veel gedronken en vaar je een snelle motorboot? Dan kan de rechter je ook voor 6 tot 27 maanden verbieden om schipper te zijn.

Boetes voor papieren en kenteken

Kun je je papieren niet laten zien, dan is de boete €110 tot €550. Klopt het kenteken van je boot niet, dan is de boete €110.

Papieren niet aan boord

Heb je een vaarbewijs, een registratiebewijs of een marifooncertificaat nodig? Dan moet je die aan boord hebben. Kun je ze niet laten zien? Dan hangt de boete af van het aantal documenten dat je niet kunt tonen:

Ontbrekende papieren Boete
1 €110
2 €160
3 €240
4 €370
5 €550

Kenteken (naam van de boot en de eigenaar)

Het kenteken van een klein schip bestaat uit de naam van de boot en de naam en woonplaats van de eigenaar. Staat dat er niet op, of niet goed? Dan is de boete €110. Een kenteken is niet nodig op een roeiboot, kano, sup of zeilboot korter dan 7 meter, en ook niet op een snelle motorboot met een registratieteken. Heeft een snelle motorboot geen registratieteken, dan is de boete €160.

Boetes voor snelle motorboten

Voor snelle motorboten (boten die sneller kunnen varen dan 20 km/uur) gelden extra regels, met boetes van €55 tot €290. Dit zijn de boetes:

Overtreding Boete
Dodemansknop niet aanwezig of niet gebruikt €290
Schipper jonger dan 18 jaar €250
Ondeugdelijke uitlaat €220
Geen of ondeugdelijk brandblusapparaat €170
Niet geregistreerd op naam van de eigenaar €160
Geen registratieteken €160
Registratieteken niet goed aangebracht, bijvoorbeeld niet aan beide kanten van de boot €160
Nog geregistreerd op naam van de vorige eigenaar €110
Registratiebewijs niet kunnen laten zien €110
Staand sturen zonder reddingsvest €110

De dodemansknop (met het dodemanskoord) wordt vaak vergeten: in 2025 kregen 291 schippers daarvoor een boete. Alleen te hard varen kwam vaker voor (bron: ons onderzoek).

👉 De regels voor snelle motorboten, zoals de dodemansknop, komen terug in vraag 15 van het CBR-examen Vaarbewijs 1. Lees meer bij theorie Vaarbewijs 1.

Te weinig reddingsvesten

Op een snelle motorboot moet voor iedereen aan boord een reddingsvest zijn. Ontbreken er vesten, dan is de boete:

Ontbrekende reddingsvesten Boete
1 €55
2 €80
3 €120
4 €180
5 of meer €270

Boetes voor waterskiën, jetski's en zwemmen

Waterskiën, jetskiën, surfen of zwemmen waar het niet mag, racen of hoge golven maken: daarvoor krijg je een boete van €170 tot €460.

Overtreding Boete
Waterskiën met gevaarlijk of hinderlijk gedrag €460
Waterskiën waar dat verboden is €290
Varen met een (kite)surfplank, zeilplank of zeilboot waar dat verboden is €290
Varen met een jetski of waterscooter waar dat verboden is €290
Racen met motorboten €290
Onnodig hoge hekgolven maken €290
Zwemmen waar dat verboden is, zoals bij een brug, vaarweg, veerpont of haven €170

Boetes voor het negeren van verkeerstekens

Negeer je een verkeersteken op het water, dan is de boete €110 tot €430. Dat geldt ook als je geen vaarbewijs nodig hebt. Dit zijn de boetes per teken:

Teken Betekenis Boete
Verkeersteken A.1 | In-, uit-, of doorvaren verboden (algemeen teken)A.1 In-, uit- of doorvaren verboden €430
Verkeersteken A.12 | Verboden voor motorschepenA.12 Verboden voor motorschepen €290
Verkeersteken A.14 | Verboden te waterskiënA.14 Waterskiën verboden €290
Verkeersteken A.15 | Verboden voor zeilschepenA.15 Verboden voor zeilschepen €290
Verkeersteken A.20 | Verboden voor waterscootersA.20 Verboden voor waterscooters €290
B.11 Verplicht de marifoon te gebruiken €290
Verkeersteken A.5 | Verboden ligplaats te nemen (ankeren en meren) aan de zijde van de vaarweg waar het bord is geplaatstA.5 Ligplaats nemen (aanleggen) verboden €250
Verkeersteken A.1.a | Buiten gebruik gestelde gedeelten van de vaarweg; vaarverbod, niet geldend voor een klein schip zonder motorA.1a Varen verboden €170
Verkeersteken A.13 | Verboden voor kleine schepenA.13 Verboden voor kleine schepen €170
Verkeersteken A.16 | Verboden voor door spierkracht voortbewogen schepenA.16 Verboden voor roeiboten en waterfietsen €110

De boete voor het niet gebruiken van de marifoon bij bord B.11 wordt steeds vaker gegeven: van 6 keer in 2021 naar 36 keer in 2025 (bron: ons onderzoek). Wil je een marifoon gebruiken? Dan heb je een marifooncertificaat nodig.

👉 De verkeerstekens op het water komen terug in vraag 31 en 32 van het CBR-examen Vaarbewijs 1. Lees meer over de theorie die je leert voor het examen Vaarbewijs 1.

Wie controleert op het water?

Op het water controleren vooral de politie en Rijkswaterstaat. Allebei mogen ze boetes geven. Op sommige wateren controleren ook boa's van de gemeente of de provincie. Zij controleren onder meer je snelheid, je vaarbewijs, alcohol en de uitrusting van je boot.

De meeste boetes vallen in drukke vaargebieden. In 2025 werden in Amsterdam 701 boetes gegeven, meer dan in elke andere plaats. Van alle provincies vallen in Noord-Holland de meeste boetes (bron: ons onderzoek).

Hoe voorkom je een boete op het water?

★★★★★

“Het IS een goede ervaring. Door de video's en de duidelijke uitleg vind ik het leuk om te leren. We hebben een boot gekocht en ik ben 63 jaar en wilde op een leuke manier alles over het varen leren. Dat gaat goed! En het leuke is dat mijn man en ik meer gespreksstof hebben. Ik word al wijs haha.”

— Paula van der Zwaan, 13 maart 2025

★★★★★ Cursisten geven ons een 4,7 op Trustpilot • Bekijk alle ervaringen


De meeste boetes krijg je voor regels die je kunt leren: hoe hard je mag, wie voorrang heeft en wat een verkeersteken betekent. In de online cursus Vaarbewijs 1 leer je al die regels, met video's, oefenvragen en 3 proefexamens. De cursus kost €67 voor 30 dagen toegang. Meer dan 4.500 cursisten volgden al een cursus van Vaarkennis.

Bekijk de online cursus Vaarbewijs 1

Wil je eerst zien hoe onze uitleg werkt? Probeer gratis een les.

Hoe ga je verder?


Veelgestelde vragen over boetes op het water

Staat jouw vraag er niet bij? Stuur een mailtje naar [email protected] en we helpen je snel verder.

Wat is de boete voor varen zonder vaarbewijs?

Dat hangt af van je situatie. Heb je geen Klein Vaarbewijs 1, terwijl dat wel nodig is? Dan is de boete €430. Heb je wel Vaarbewijs 1, maar vaar je waar Vaarbewijs 2 nodig is? Dan is de boete €550. Vaar je zonder vaarbewijs waar Vaarbewijs 2 nodig is? Dan is de boete €650. Bij elke boete komt €9 administratiekosten.

Wat is de boete voor varen onder invloed?

Je mag niet varen met meer dan 0,5 promille alcohol in je bloed. De boete begint bij €500 voor een snelle motorboot en bij €350 voor andere boten, zoals een sloep. Hoe meer alcohol je hebt gedronken, hoe hoger de boete. Weiger je een blaastest, dan is de boete €175. Weiger je de ademanalyse of een bloedtest, dan moet je naar de rechter.

Hoeveel boete krijg ik voor te hard varen?

Dat hangt af van hoeveel te hard je vaart: €110 als je tot 6 km/uur te hard vaart, oplopend tot €800 als je 45 km/uur of meer te hard vaart.

Wat kost het als ik geen reddingsvest aan boord heb?

Op een snelle motorboot moet voor iedereen een reddingsvest aan boord zijn. Ontbreekt er 1, dan is de boete €55. Bij 5 of meer ontbrekende vesten is het €270. Stuur je staand zonder reddingsvest, dan is de boete €110.

Wat kost het als ik mijn papieren niet aan boord heb?

Dat hangt af van het aantal documenten die je niet bij je hebt. Denk hierbij aan je vaarbewijs, registratiebewijs en marifooncertificaat. De boete is €110 als je 1 document niet kunt laten zien, oplopend tot €550 bij 5 documenten.

Wat is de boete als je minderjarig bent (jonger dan 18)?

Vaar je een snelle motorboot terwijl je jonger bent dan 18? Dan is de boete €250. Ben je jonger dan 16 en stuur je een schip waarvoor je 16 moet zijn? Dan is de boete €125. Een Klein Vaarbewijs kun je pas aanvragen als je 18 bent. Het examen mag je wel eerder doen.

Wat is de hoogste boete die je op het water kunt krijgen?

Met een klein schip is de hoogste vaste boete €800, voor 45 km/uur of meer te hard varen. Bij varen onder invloed kan de straf hoger zijn, bijvoorbeeld een taakstraf of een verbod om schipper te zijn.

Kan ik ook een boete krijgen als ik geen vaarbewijs nodig heb?

Ja. De vaarbewijsplicht en de verkeersregels op het water zijn twee aparte zaken. Ook als je geen vaarbewijs nodig hebt, moet je wel de regels kennen voor jouw boot. Houd je je niet aan de verkeersregels, dan kun je alsnog een boete krijgen.

Krijg je een boete als je marifoon geen ATIS-code uitzendt?

Ja, dat kan. Na de registratie van je marifoon krijg je van de Rijksinspectie Digitale Infrastructuur (RDI) een ATIS-code. Deze moet je in je marifoon programmeren. Doe je dat niet, dan kun je een boete krijgen. Een vast bedrag is er niet. In een rechtszaak ging het om een boete van €250 (uit 2016) voor een marifoon die geen ATIS-code uitzond. Voor het gebruik van een marifoon heb je ook een marifooncertificaat nodig.

Gelden deze boetes ook in het buitenland?

Nee. De bedragen op deze pagina gelden in Nederland. In andere landen gelden de regels en boetes van dat land.

Hoe komen jullie aan een slagingspercentage van 95%?

Wij vragen onze cursisten naar hun uitslag. Van de meer dan 300 cursisten die dat in de afgelopen 3 jaar deden, slaagde 95% in één keer. Dat cijfer geldt voor al onze cursussen samen: Vaarbewijs 1, Vaarbewijs 2 en het marifooncertificaat. Niet iedereen laat zijn uitslag weten, dus het is geen officieel cijfer van het CBR.


Vrijwilligers van KNRM, Reddingsbrigade en SailWise leren met Vaarkennis

Vrijwilligers van de KNRM, Reddingsbrigade Nederland en SailWise gebruiken Vaarkennis om zich voor te bereiden op het Klein Vaarbewijs.

Vrijwilligers van KNRM leren met Vaarkennis voor het vaarbewijs Vrijwilligers van de Reddingsbrigade leren met Vaarkennis voor het vaarbewijs Vrijwilligers van SailWise leren met Vaarkennis voor het vaarbewijs

👉 Lees meer over onze samenwerkingen

Over Vaarkennis

De online cursussen van Vaarkennis zijn ontwikkeld door Bart van der Boog en Lieske Sterk. Lieske is docent met meer dan 20 jaar ervaring in het onderwijs, Bart geeft al meer dan 15 jaar trainingen aan volwassenen. Allebei zijn ze ervaren zeilers.

Onze lessen sluiten volledig aan op de officiële CBR-exameneisen en combineren duidelijke video's, praktische uitleg en proefexamens. Zo weten cursisten precies wanneer ze klaar zijn voor het examen en gaan zij met vertrouwen het water op.

👉 Meer over Vaarkennis

Bronnen

Deze pagina is gebaseerd op informatie van het Openbaar Ministerie, het CJIB, de overheid en ons eigen onderzoek:


Naar boven